Ventilyator daim yüksək səslə işləyir, oyunlarda FPS qəfil düşür, kompüter isə bəzən özbaşına sönür? Bunun ən çox rast gəlinən səbəbi həddən artıq qızmadır. Bu bələdçidə temperaturu necə yoxlamaq, termopastanı nə vaxt və necə dəyişmək lazım olduğunu izah edirik.
Qızmanın əlamətləri
- Ventilyator sadə işlərdə belə yüksək səs çıxarır.
- Oyunlarda və ya ağır proqramlarda performans bir müddət sonra kəskin düşür.
- Kompüter xəbərdarlıqsız sönür və ya yenidən başlayır.
- Noutbukun klaviaturası və alt hissəsi həddən artıq isti olur.
Temperaturu necə yoxlamaq olar?
Pulsuz HWiNFO və ya HWMonitor proqramları prosessor və videokartın temperaturunu real vaxtda göstərir. Təxmini göstəricilər:
- Boş dayanma: 35–50 °C — normal
- Oyun və ağır yük: 65–85 °C — normal
- 90 °C və yuxarı: diqqət tələb edir; prosessor tezliyini endirməyə (throttling) başlaya bilər
Qeyd: bəzi müasir prosessorlar və nazik noutbuklar yük altında 90–95 °C-yə qədər qızmaq üçün layihələndirilib. Əsas təhlükə siqnalı performansın düşməsi və sistemin sönməsidir.
Termopasta nədir və nə vaxt dəyişdirilməlidir?
Termopasta prosessorla soyuducu radiator arasındakı mikroskopik boşluqları dolduraraq istiliyin ötürülməsini yaxşılaşdırır. Zamanla quruyur və effektivliyini itirir. Ümumi tövsiyə:
- Noutbuklar: hər 2–3 ildən bir və ya temperatur nəzərəçarpacaq dərəcədə artanda
- Masaüstü kompüterlər: hər 3–4 ildən bir və kuler hər dəfə çıxarıldıqda mütləq
Masaüstü kompüterdə termopastanı necə dəyişmək olar?
- Kompüteri söndürün, kabeli çıxarın və statik elektrikdən qorunmaq üçün korpusun metal hissəsinə toxunun.
- Kuleri ehtiyatla çıxarın; köhnə pasta yapışdırıbsa, bir qədər sağa-sola fırladaraq ayırın.
- Köhnə pastanı prosessorun və kulerin səthindən 90%+ izopropil spirti və tük buraxmayan salfetlə təmizləyin.
- Prosessorun mərkəzinə noxud boyda pasta qoyun (böyük prosessorlarda nazik "X" xətti).
- Kuleri düz yerləşdirin və vintləri çarpaz qaydada, bərabər bərkidin.
- Kompüteri yandırıb temperaturu yoxlayın.
Çox pasta qoymaq az qoymaqdan yaxşı deyil: artıq pasta kənarlara çıxır və istilik ötürülməsini yaxşılaşdırmır. Elektrik keçirən "maye metal" pastanı isə təcrübəniz yoxdursa, istifadə etməyin.
Tozdan təmizləmə
Termopasta qədər vacib olan digər məsələ tozdur. Radiator və ventilyatorlar sıxılmış hava ilə təmizlənməlidir. Təmizləyərkən ventilyatoru barmaqla saxlayın — sürətlə fırlanması onu zədələyə bilər. Tozsoranı birbaşa platalara yaxınlaşdırmaq tövsiyə olunmur.
Noutbuklarda ehtiyatlı olun
Noutbukun açılması çox vaxt onlarla vint, nazik kabellər və plastik bərkidicilər deməkdir. Bəzi modellərdə videokart və yaddaş çiplərində termopadlar da olur — onları düzgün qalınlıqda dəyişmək lazımdır. Zəmanət müddətində olan cihazı özünüz açmaq zəmanəti ləğv edə bilər. Təcrübəniz yoxdursa, bu işi mütəxəssisə həvalə edin.
Keyfiyyətli termopasta və kulerlər kataloqumuzda mövcuddur. Təmizlik və termopasta dəyişimi üçün texniki xidmət səhifəsinə keçin.